No Movement Stock กับ Dead Stock ต่างกันอย่างไร คู่มือบริหารสินค้าคงคลังสำหรับผู้บริหาร โดย Bplus ERP
เปรียบเทียบ No Movement Stock และ Dead Stock สินค้าไม่เคลื่อนไหวกับสินค้าค้างสต็อก Bplus ERP

No Movement Stock กับ Dead Stock ไม่ใช่คำเดียวกัน

No Movement Stock หรือสินค้าไม่เคลื่อนไหว ไม่ได้แปลว่าตายแล้ว แยกให้ออกจาก Dead Stock เพื่อไม่ให้ตัดสินใจผิดกับเงินทุนที่จมอยู่ในสต็อก

◷No Movementข้อเท็จจริงในอดีต · ไม่มีรายการเคลื่อนไหว
⊘No Saleไม่มีการขาย · ต้องแยกออกจาก Movement
✕Dead Stockหมดโอกาสสร้างมูลค่า · ต้องตัดสินใจ
The Big Picture

ทำไมผู้บริหารต้องแยก No Movement Stock กับ Dead Stock ให้ออก?

คำตอบสั้น: No Movement บอกว่าสินค้าไม่ได้ขยับ ส่วน Dead Stock บอกว่าสินค้าไม่มีอนาคต ถ้าใช้ปนกัน จะเคลียร์ของที่ยังขายได้ หรือปล่อยของที่ควรเคลียร์ให้จมทุนนานเกินไป

ผู้บริหารไม่ได้มีหน้าที่แค่รู้ว่ามีสินค้าคงเหลือเท่าใด แต่ต้องรู้ว่าสินค้าใดยังเคลื่อนไหวปกติ สินค้าใดเริ่มช้าลง สินค้าใดไม่เคลื่อนไหวมานาน และสินค้าใดกำลังจะกลายเป็นเงินทุนที่จมอยู่โดยไม่สร้างรายได้อีกต่อไป

คำที่มักใช้ปนกันจนสับสนคือ No Movement Stock และ Dead Stock ทั้งสองคำสัมพันธ์กัน แต่ความหมายต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ และไม่ควรใช้แทนกัน

01 · Definition

No Movement Stock คืออะไร?

คำตอบสั้น: สินค้าที่มีคงเหลือ แต่ไม่มีรายการเคลื่อนไหวตามนิยามของกิจการเกินระยะเวลาที่กำหนด เช่น เกิน 180 วัน

หากกิจการกำหนดเกณฑ์ไว้ที่ 180 วัน สินค้าที่ไม่มี Movement ครั้งสุดท้ายเกิน 180 วัน ก็จะเข้าเกณฑ์นี้ทันที

💡 ประเด็นสำคัญNo Movement เป็นเพียงการบอกข้อเท็จจริงเกี่ยวกับสิ่งที่เกิดขึ้นกับสินค้าในอดีต ไม่ได้บอกว่าสินค้านั้นหมดโอกาสขายหรือหมดประโยชน์แล้ว สินค้า No Movement จึงยังไม่จำเป็นต้องเป็น Dead Stock

คำว่า "Movement" ต้องกำหนดให้ชัดเจน

การเคลื่อนไหวของสินค้าเกิดได้หลายลักษณะ ทั้งการขาย การรับสินค้า การเบิกใช้ การคืนสินค้า การโอนระหว่างคลัง การปรับปรุงยอด การใช้ในการผลิต หรือการใช้เป็นอะไหล่ องค์กรจึงควรกำหนดให้ชัดว่า Movement หมายรวมถึงอะไรบ้าง

🔄

Last Movement Date

โอนจากคลัง A ไปคลัง B เมื่อ 10 วันก่อน ดูเหมือนสินค้าเพิ่งเคลื่อนไหว

ดูเหมือนปกติ
🛒

Last Sale Date

แต่ไม่มีการขายมาแล้ว 300 วัน ซึ่งคือสัญญาณความเสี่ยงที่แท้จริง

ต้องแยก No Sale
02 · Definition

Dead Stock คืออะไร?

คำตอบสั้น: สินค้าที่มีข้อบ่งชี้ว่าโอกาสจำหน่ายหรือใช้ประโยชน์ตามปกติต่ำมากหรือไม่มีอีกแล้ว คำถามจึงไม่ใช่ "ไม่ขยับมากี่วัน" แต่คือ "ยังสร้างมูลค่าได้อีกไหม"

สาเหตุที่อาจทำให้สินค้ากลายเป็น Dead Stock

🏭

เลิกผลิต / เลิกขาย

ผู้ผลิตเลิกผลิต หรือบริษัทตัดสินใจเลิกจำหน่าย

📱

ล้าสมัย

มีรุ่นใหม่เข้ามาทดแทน ลูกค้าเปลี่ยนไปใช้รุ่นใหม่

📉

ตลาดไม่ต้องการ

ความต้องการหมดไป หรือขายในราคาปกติไม่ได้อีก

นอกจากนี้ยังรวมถึงสินค้าหมดอายุหรือเสื่อมสภาพ Dead Stock จึงเป็นเรื่องของ "สถานะและโอกาสในอนาคต" มากกว่าการนับจำนวนวันเพียงอย่างเดียว

03 · Comparison

No Movement Stock กับ Dead Stock ต่างกันอย่างไร?

คำตอบสั้น: No Movement ดูที่ Transaction ในอดีตและคัดกรองอัตโนมัติได้ ส่วน Dead Stock ดูที่โอกาสในอนาคตและต้องใช้ Business Judgment
ตารางเปรียบเทียบ No Movement Stock และ Dead Stock
หัวข้อเปรียบเทียบ No Movement Stock Dead Stock
ความหมายหลัก สินค้าไม่มี Movement ตามช่วงเวลาที่กำหนด สินค้ามีความเสี่ยงสูงว่าจะขายหรือใช้ประโยชน์ตามปกติไม่ได้
สิ่งที่พิจารณา Transaction / Activity สถานะและโอกาสสร้างมูลค่า
มุมมอง สิ่งที่เกิดขึ้นในอดีต อดีต + ปัจจุบัน + แนวโน้มอนาคต
จำนวนวันที่ไม่เคลื่อนไหว เป็นเกณฑ์สำคัญ เป็นเพียงข้อมูลประกอบหนึ่ง
ยังมีโอกาสขาย มีได้ ต่ำมากหรืออาจไม่มี
วิธีวิเคราะห์ ระบบคัดกรองอัตโนมัติ ตรงไปตรงมา ข้อมูลหลายด้านและ Business Judgment
การดำเนินการ ตรวจสอบ / ติดตาม ตัดสินใจแก้ไขอย่างจริงจัง
04 · Real Cases

ทำไม No Movement Stock ถึงไม่เท่ากับ Dead Stock?

คำตอบสั้น: สินค้าบางรายการไม่ขยับนาน แต่ยังมีเหตุผลทางธุรกิจที่ต้องถือไว้ และในทางกลับกัน สินค้าบางรายการกลายเป็น Dead Stock ได้ทั้งที่ยังไม่ถึงเกณฑ์วัน
🔧

อะไหล่สำรอง

ไม่มีการเบิกใช้ 250 วัน แต่ต้องสำรองไว้รองรับงานซ่อมเครื่องจักรของลูกค้า

No Movement ✓ · Dead ✗
🎄

สินค้าตามฤดูกาล

ไม่มีการขาย 8 เดือน แต่จะกลับมาขายได้ในฤดูกาลถัดไป

No Movement ชั่วคราว
📝

มีลูกค้ารอสั่งซื้อ

ไม่มีการขาย 190 วัน แต่มียอดสั่งจองที่รอส่งมอบอยู่

ยังมี Demand ชัดเจน
📌 กรณีกลับด้านสินค้าบางรุ่นอาจไม่มีการขายเพียง 90 วัน แต่หากผู้ผลิตประกาศเลิกผลิต มีรุ่นใหม่ทดแทน และลูกค้าเปลี่ยนไปใช้รุ่นใหม่แล้ว สินค้านั้นอาจมีความเสี่ยงสูงที่จะเป็น Dead Stock ทั้งที่ยังไม่ถึงเกณฑ์วันที่กำหนดไว้
05 · Risk Lifecycle

วงจรความเสี่ยงของสินค้าคงคลังเป็นอย่างไร?

คำตอบสั้น: สินค้ามักไล่ระดับจาก Normal Moving ไปถึง Dead Stock Confirmed แต่บางรายการข้ามขั้นได้ทันที เช่น ผู้ผลิตเลิกผลิตกะทันหัน
  1. 01Normal Moving
  2. 02Slow Moving
  3. 03No Movement
  4. 04Dead Stock Candidate
  5. 05Dead Stock Confirmed
06 · Action Plan

เจอ No Movement Stock แล้วควรทำอย่างไร?

คำตอบสั้น: อย่ากระโดดจาก "วันเกินเกณฑ์" ไปที่ "Dead Stock" ทันที ให้หาสาเหตุก่อน แล้วค่อยตัดสินใจเมื่อยืนยันแล้ว
🔍

ตรวจสอบสาเหตุ

สั่งซื้อมากเกินไป Forecast ผิดพลาด สินค้าอยู่ผิดสาขา หรือเป็นสินค้าตามฤดูกาล

No Movement
⚡

ตัดสินใจแก้ไข

หยุดสั่งซื้อ ปรับ Reorder Point โอนไปสาขาที่มี Demand ลดราคา ทำ Clearance หรือคืน Supplier

Dead Stock

แนวทางที่ดีที่สุดคือกระบวนการ 5 ขั้น ซึ่งช่วยไม่ให้เสียโอกาสขายสินค้าที่ยังมีมูลค่า และไม่ปล่อยให้เงินทุนจมในสินค้าที่ควรเคลียร์ออกไปนานเกินจำเป็น

  1. Detect
  2. Analyze
  3. Decide
  4. Action
  5. Monitor
Bplus Inventory Management

เปลี่ยนตัวเลข No Movement ให้เป็นการตัดสินใจที่แม่นยำ

การแยก No Movement ออกจาก Dead Stock ต้องอาศัยข้อมูลหลายมิติพร้อมกัน ทั้ง Last Movement, Last Sale, Order คงค้าง, สถานะสินค้า และแนวโน้มตลาด Bplus ERP ช่วยให้เห็นภาพนี้ได้ในหน้าจอเดียว

  • ▣รายงาน No Movement อัตโนมัติตั้งเกณฑ์วันตามประเภทสินค้า แยก No Movement และ No Sale ชัดเจน
  • ◷Early Warningแจ้งเตือนสินค้าที่เริ่มช้าลง ก่อนกลายเป็นเงินทุนจม
  • ⇄เชื่อมข้อมูลรอบด้านOrder คงค้าง สถานะสินค้า และการโอนย้ายคลังในระบบเดียว
  • ⚙รองรับ Action ครบวงจรReorder Point โปรโมชัน โอนข้ามสาขา และผลกระทบทางบัญชี
☎ โทรหาทีมขาย085-234-5980
แชทผ่าน LINE@saleBPLUS ↗

💡 แจ้งประเภทสินค้าและจำนวนสาขา เพื่อให้ทีมงานช่วยออกแบบ Dashboard บริหารสต็อกที่เหมาะกับธุรกิจของคุณ

Bplus ERP ระบบบริหารสินค้าคงคลัง รายงาน No Movement Stock และแจ้งเตือน Dead Stock อัตโนมัติ
Bplus ERP ระบบบริหารสินค้าคงคลัง รายงาน No Movement Stock และแจ้งเตือน Dead Stock อัตโนมัติ
Bplus ERP · Inventory Management Guide | Business Plus